Маю два пытаньні:

1) чыя ідэя стварэньня помніку?

2) ці прадугледжана дапісваньне новых назоваў зьніклых вёмак?

1) Ідэя непасрэдна належыць Яўгену Ігнатовічу. Яшчэ ёсць вялікая колькасць аднадумцаў-паплечнікаў.
2). Так, новыя назвы ёсць, як і старыя.

 

Але ці ёсьць месца дадаваць назвы новых зьніклых вёсак?

Шчыра кажучы, не памятаю, але месца дазваляе. На дошках назвы адбітыя на сённяшні час. Можна назвы (будучыя) дадаваць на новых дошках. Ці мае гэтае пытанне важкі сэнс? Галоўнае, што такі мемарыял (дарэчы, адзіны ў краіне) з'явіўся.

 

Пагаджаюся. Праўда, нейкія асацыяцыі хатыньскія зьяўляюцца. У гэтым сэнсе мемарыял мае магутны прыхаваны ідэалагічны зьмест. Можна нават сказаць, што мае месца пэўная ідэалагічная правакацыя (ці дыверсія?).

Мне так катэгарычна не падаецца.
Наколькі я ведаю, ідэя мела "больш чалавечы змест" -- проста хацелася ўзгадаць пра больш чым 250 малых радзім.
І сам мемарыял зроблены з творчым ухілам, шчыра і ад душы, а не па загаду. І няма тут аніякай ідэалогіі, кроме адной -- памяць.
"Не трэба шукаць чорную кошку ў цёмным пакоі, асабліва калі яе там няма".

Зьнікненьне малых радзім (250 толькі ў адным раёне!!!) аўтаматычна падымае пытаньне - а чаму яны зьніклі? Чаму зьнікла 250 маленькіх, утульных нашых родных беларускіх вёсачак? Прычым зьнікла не за ВАЕННЫ час, а за даволі кароткі пасьляваенны час за бальшавікамі!!! Ці мелі мы калі-небудзь большыя страты ў нашым сялянстве, якое ёсьць (лепш сказаць, было) нацыянальнай глебай? Калі Хатынь - мемарыял па вёсках, спаленых фашыстамі, дык ці ня ёсьць гэты вялейскі мемарыялам па вёсках, якія згарэлі ў вагні калхознай вайны супраць сялянства?

Менавіта ў гэтым важнасьць і важкасьць мэмарыялу. І можа, гэта не правакацыя, можа, блудныя, зьбітыя з панталыку бальшавікамі-маскалямі дзеткі пачалі аддаваць даўгі свайму Краю? Няхай бы гэты мэмарыял быў сьціплай цаглінкай у адбудову гістарычнай праўды... З Богам! "Мемарыял (зніклым) зьнішчаным вёскам".

 

Ой, не. Найхутчэй, яны проста не дадумалі, што сэнс мемарыялу можна павярнуць у антыбальшавіцкі бок.